• Sức sống dẻo dai

    ArtisBamboofores 
    Tâm tịnh đời vui

  • Chuyên mục

  • Lịch

    Tháng Chín 2019
    H B T N S B C
     1
    2345678
    9101112131415
    16171819202122
    23242526272829
    30  
  • Lưu trữ

  • Huyễn hóa hư vọng

  • Lời hay ý đẹp

    Không làm các việc ác

    Vâng làm các việc lành

    Giữ tâm ý trong sạch

    Đó là lời Phật dạy.

  • Tương tác

  • Khách thăm nhà

  • Tâm Thiện

    wwf 

    natureconservancy

  • Sắc màu cuộc sống

    Xa Loi Dau 7 Mau - Phat Thich Ca

  • Ngũ uẩn giai không

    • 296 987 hits

Ý nghĩa chân tâm và bản tính

Tôi rất thẳng thắn, có sao nói vậy, coi chừng ác khẩu———— Thích Phước Thái

Kính thưa thầy, con có một thắc mắc về chân tâm và bản tính. Sao gọi là chân tâm? Sao gọi là bản tính? Vậy giữa chân tâm và bản tính giống nhau hay khác nhau? Con hay nghe cái tính Phật của mọi người nó bất sinh bất diệt, thế nào là bất sinh bất diệt?

Giữa chân tâm và bản tính tuy hai danh từ có khác nhưng ý nghĩa thì không khác. Nói chân tâm là đối với vọng tâm mà nói. Chân là chân thật không biến đổi đó là nghĩa thường hằng bất sinh bất diệt. Tâm là biết, cái biết này nó lặng lẽ trong sáng không bị ngoại cảnh chi phối. Nếu trong lúc ngồi thiền, khi tâm chúng ta chưa dấy động khởi nghĩ bất cứ thứ gì, mà lúc đó chúng ta vẫn có cái biết sáng suốt hiện tiền, chính đó mới là cái biết chân thật. Trong Kinh thường gọi cái “biết” này là chân tâm. Còn khi chúng ta khởi niệm nghĩ đến chuyện lành dữ, phải trái, hơn thua v.v… thì cái biết đó trong kinh gọi là vọng tâm. Nghĩa là cái biết duyên theo trần cảnh đối đãi mà có. Kinh Viên Giác nói: “Cái tâm này nó do duyên theo bóng dáng sáu trần, mà có ra cái tướng tự tâm”. Nên nói nó là vọng tưởng. Chính nó do duyên sinh, nên bản chất của nó là không thật. Vì không thật, cho nên nó khởi sinh, khởi diệt, chợt có, chợt không, sinh diệt biến đổi liên miên không dừng.

Còn nói bản tính là vì cái tính “Biết” nó sẵn có từ hồi nào đến giờ. Trong kinh gọi là Phật tính hay chân như. Bản tính là tên khác của Phật tri kiến hay Viên giác v.v… Thí như trong quặng nhơ sẵn có chất vàng ròng trong đó. Ðứng về mặt bản thể của sự vật, thì nói là bản tính. Thí như nước và sóng, nếu đứng về mặt bản thể, thì người ta gọi là nước. Nhưng nếu đứng về mặt hiện tượng thì người ta gọi là sóng. Như vậy, sóng và nước không thể ly khai ra mà có. Chính trong lúc sóng nổi lên, thì nó mang sẵn chất nước tiềm tàng ở trong sóng. Nếu không có nước thì làm gì có sóng? Nhưng nói sóng là nước thì không đúng.

Cũng thế, khi phiền não (dụ cho sóng) dấy khởi thì nó che phủ mờ tính giác sẵn có. Ngay khi phiền não dấy lên, thì mình không thể nói phiền não là chân tâm hay bản tính được. Nhưng bản tính cũng không rời phiền não mà có. Như nước trong không rời lìa nước đục mà có. Muốn có nước trong cần phải lóng. Lóng có nghĩa là tu, tu là chuyển hóa những thứ phiền não nhiễm ô, để cho tâm ta được thanh tịnh sáng suốt. Hai thực thể này không thể ly khai mà có. Ðây là lý “Bất Nhị” hay pháp môn “Không Hai” của Kinh Duy Ma Cật đã nói. Và đây cũng chính là yếu lý “Tương Tức Tương Nhập, hay Lý Sự vô ngại” của hệ tư tưởng giáo lý trong Kinh Hoa Nghiêm. Vì thế, nên nói một là sai, mà nói hai thì không đúng.

Thí dụ như lúc mình nổi giận, thì cái tính không giận nó tiềm tàng sẵn có trong cái phiền não giận. Giận là hiện tượng dấy khởi từ bản thể. Bản thể vốn vắng lặng. Vì nó sẵn có nên khi hết giận thì cái tính không giận (trước khi nổi giận) nó trở lại với cái tính không giận. Sở dĩ giận là vì tại mình không khéo gìn giữ ở nơi cái tính không giận, nên để cho tập khí giận nổi lên.

Nói giận là để tiêu biểu cho tất cả những thứ phiền não khác. Giận là vì nó gặp nghịch cảnh cho nên khởi giận. Cũng như nước vốn không phải sóng, nhưng vì gặp gió thổi nên nước mới nổi sóng. Khi sóng dừng lại thì tính nước sẽ hiện bày trở lại như cũ, nghĩa là như cái lúc mà nước chưa khởi thành sóng. Cho nên trong kinh nói: “Phiền não tức Bồ đề, sinh tử tức Niết bàn” là ý đó. Sóng thì khi có, khi không, nhưng nước thì lúc nào cũng vẫn có. Nước là dụ cho bản tính hay chân tâm, còn sóng là dụ cho vô minh hay phiền não. Muốn hết phiền não thì phải dừng vô minh. Muốn không có sóng thì gió phải dừng lại.

Ðó là ý nghĩa của sự tu hành là diệt trừ phiền não. Tham thiền, niệm Phật, tụng kinh, hay trì chú v.v… vô lượng pháp môn Phật dạy cũng nhắm thẳng vào một mục đích duy nhất đó. Nói rõ hơn là Phật muốn cho chúng sinh nhận và hằng sống lại với cái thể tính chân thật sáng suốt hằng hữu bất sinh bất diệt sẵn có của chính mình. Sở dĩ nói bất sinh bất diệt là vì cái thực thể này vốn nó không có hình tướng, giống như hư không. Hư không thì không có sinh có diệt. Tuy nhiên, hư không thì vô tri, nhưng tính giác thì hằng tri hằng giác. Khác nhau là ở chỗ đó. Thế nên, Kinh Bát Nhã nói: “Thị chư pháp Không Tướng, bất sinh, bất diệt” v.v… Tướng của các pháp thì giả có, nhưng tính của các pháp thì không. Nhưng cái “Tính Không” này, xin chớ vội lầm hiểu là không trơn như lông rùa sừng thỏ. Mà cái “Không” này là cái “Không Chân Thật” của vạn pháp.

Ðứng về mặt tu hành mà nói, thì cái chính nhân Phật tính tuy sẵn có, nhưng vì bị vô minh phiền não che lấp, nên có đó mà cũng như không. Ðây là nghĩa Như Lai tại triền (tính giác còn bị các thứ phiền não trói buộc). Khi nào hành giả nỗ lực gia công tu hành chuyển hóa hết vô minh phiền não, thì cái thể tính thanh tịnh sáng suốt kia mới hiện bày. Ðây là nghĩa Như Lai xuất triền (tính giác ra khỏi phiền não nhiễm ô ràng buộc). Cũng thí như mây tan, thì trăng hiện, chỉ cần vẹt tan mây mù vô minh, thì ánh trăng Chân Như sẽ hiện bày.

Thích Phước Thái

————

Ảnh: Internet.

———–

Bạn có muốn được lắng nghe, tư vấn tâm lý để giải tỏa nỗi lòng, đạt an lạc và hạnh phúc vững bền bằng thiền chánh niệm, và nếu được như vậy, bạn có thể tùy hỷ hỗ trợ mình một phần chi phí, xin hãy xem thông tin chi tiết ở phần I bên dưới.

Bạn có muốn vừa tìm thấy được một liệu pháp hỗ trợ trị bệnh nan y, nâng cao sức khỏe cho người bệnh, người gầy, kén ăn, và ăn chay một cách hiệu quả, vừa có được cơ hội trở thành một doanh nghiệp kinh doanh tự chủ với thu nhập hấp dẫn hơn là làm công ăn lương, nếu muốn bạn hãy liên hệ mình qua zalo 082 99 63 073.

————

I. Bạn có thể tham khảo bài viết "Hạnh phúc là gì – Bí quyết an lạc hạnh phúc vĩnh cửu" Tâm Thiền đúc kết từ lời dạy của các bậc giác ngộ, và một phần nhỏ nhiệm kinh nghiệm của bản thân.

Hạnh phúc là gì - Bí quyết an lạc hạnh phúc vĩnh cửu

Nếu bạn có nhu cầu được lắng nghe nỗi niềm, cần được tư vấn tâm lý trong từng trường hợp cụ thể trong đời sống của bạn, hãy liên hệ với mình để được lắng nghe, tư vấn tìm ra giải pháp để đạt được an lạc hạnh phúc chân thật vững bền ngay trong hiện tại và lâu dài về sau.

Bạn có thể tâm sự với mình qua zalo, điện thoại, email hay tin nhắn facebook và tùy hỷ hỗ trợ mình một phần chi phí.

* Số điện thoại, Zalo: 082 99 63 073

* Facebook: https://facebook.com/thientinhtam.nguyenhohuykhoa

* Email: tuvan@huongvitinhyeu.com

* Thời gian liên hệ tư vấn:

– Sáng: 8h30 – 10h45

– Chiều: 14h30 – 16h00

– Tối: 19h – 20h

Nghỉ chiều thứ Bảy, Chủ Nhật, và các ngày Lễ.

* Số tài khoản ngân hàng:

Chủ tài khoản: Nguyễn Hồ Huy Khoa

Số tài khoản: 246 828 139

Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) – Chi nhánh Thạnh Lộc – quận 12 – TP.HCM

* Hoặc bạn có thể chuyển tiền qua ứng dụng MoMo, số điện thoại 082 99 63 073

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: